Neden Birimmetre?

Tüm dillerde SI kısaltmasıyla anılan ve bugün ABD dahil, dünyadaki tüm bilimsel literatürde kullanılan uluslararası birim sistemi (Système International d’Unités); yüzyıllar süren bir evrim sonucu bu günkü haline gelmiştir. Halen de bilim ve teknoloji geliştikce gelişim sürecine devam etmektedir. Resmi birim sistemi, SI birimleri olmayan sadece adı pek duyulmayan iki üç ülke kalmasına karşın, gündelik yaşamda SI dışı birimlerin kullanımı oldukça yaygındır. ABD ve İngilterenin bu dönüşümü tamamalamak için bunca kaynak ayırmasına rağmen bir yüzyıldan fazla bir zamandır resmi olarak SI birimlerini kabul etmiş Türkiyede bu karmaşa nedendir bilinmez! Neden Türkçe literatürde arşın, okka, evlek kullanılmaz da inch, pound, mil kare gibi birimlerin kullanılımı normal karşılanır ? Sanıyorum bunu tercüme kolaycılığı ve biraz da özenti olarak görmek yanlış olmayacaktır.

Bir de ortalama öğrenim görmüş pratik kişiler vardır. Bu insanlar genellikle "Birim işte! ne önemi var? Kalori' de olur, beygirgücü' de olur." bağlamında bir yaklaşım sergilerler. Sonra da yeri gelir, ekmeğin kalorisi ile kömürün kalorisini karşılaştırır, kendilerince önemli sonuçlara varırlar. Böyle durumlara düşmemek için önerilen; enerji birimi joule hakkında tam ve kesin bilgi sahibi olmak ve diğer birimlere şüphe ile yaklaşarak, bu ve benzeri kaynaklara müracaat etmektir.

Ayrıca özellikle birim semboleri olmak üzere SI birimlerinin yanlış kullanımı da oldukça yaygındır. Örneğin birim sembolleri kullanılan dile göre değişmez... Kısaltma değildir sonuna nokta eklenmez... Birim isimleri özel isimden gelmiş olsa da küçük harfle yazılır... vs. birimmetre^© buna benzer konularda size kolaylık sağlayacak özet bilgiler bulabileceğiniz ve aynı zamanda birim çevirimi yapabileceğiniz bir uygulama içeren bir web sitesidir.

Lister' in Akromatik Mikroskobu (yaklaşık 1826)

Kolay kullanım, güçlü veri tabanı

Aynı arayüzü kullanarak fiziksel niceliklerin standart SI birimlerini, sembollerini, temel birimler ve diğer birimler cinsinden ifadelerini özetleyen tabloyu görüntüleyabilirsiniz. İsterseniz tüm birimleri listeleyebilir, sıralayabilir ve aradığınız birim hakkındaki bilgilere bir iki tıkla erişebilirsiniz. birimmetre^© nin arayüzünde hesaplanan sonucu değerlendirebilemeniz için tek tuşla erişebileceğiniz bir hesap makinesi ve yaptığını işlemleri geriye dönük olarak izleyebileceğiniz bir log tuşu bulunur.

Sizin yaşamınızda birimler yer alır mı?

Eğer medyayı takip ediyor, okuyor veya internet kullanıyorsanız hiç bilmediğiniz yada bilseniz bile büyüklük olarak size bir anlam ifade etmeyen birimler mutlaka karşınıza çıkacaktır. Örneğin falanca kişinin satın aldığı 150 hektar zeytinliğin, kaç metreye kaç metre bir arazi olduğunu hiç merak etmediniz mi ? Yada "bize en yakın yıldız" şu kadar ışık yılı mesafededir diye bir ifade duyduğunuzda "bu kaç kilometre olsa gerek" diye düşünmediniz mi ?

Her ne kadar bazıları uzmanlık gerektiren konularda karşımıza çıksa da birimler gündelik yaşamımızda sanıldığından daha fazla yer tutar. Siz de belki farkında bile olmadan gerek okuduğunuz yazılarda gerekse yaşantınızda tam bilgi sahibi olmadığınız pek çoğu ile karşılaşmışsınızdır. Örneğin; oto lastiğineze PSI ile hava basmış, bataryanızı A·h veya mA·h ile satın almış, bazen yolları "arşınlamış", bazende "iki dirhem bir çekirdek" giyinmişsinizdir !... Dolayısıyla her zaman karşınıza çıkan fiziksel nicelik birimleri hakkında doğru bilgilere hızlı bir şekilde ulaşmak istiyorsanız bu siteyi mutlaka favorilerineze ekleyin.

Bu sitenin içeriği akademik bir çalışma olmayıp referans niteliğindedir. birimmetre^© deki bilgiler, başda SI broşürü olmak üzere, en iyileri Referans Linkler bölümünde verilen birçok kaynakda bulunabilir. Bu satırların yazarı tarafından, birimler ve birim sistemleri hakkında gerek akademik gerekse aktüel bağlamda kapsamlı Türkçe bir kaynak henüz bulunamamıştır. Çok sayıda birim çevrim tabloları ve birimler hakkında dağınık bilgiler vardır. Böyle bir doküman hakkında bilginiz veya içerik konusunda eleştirileriniz olduğu takdirde memnuniyetle değerlendirilecektir. Lütfen görüş ve önerileriniz için bu adresi kullanın. Münir Arıtürk